Drzwi sali USC zamykają się za gośćmi, urzędnik zajmuje miejsce przy stole, a świadkowie sprawdzają, czy mają przy sobie dokumenty. Ślub cywilny zwykle ma kameralną, uporządkowaną oprawę, ale jego przebieg i miejsce mogą wyglądać inaczej zależnie od urzędu oraz wybranej przez was formy ceremonii.
Podczas ceremonii najważniejsze są oświadczenia i podpisy
- Przed ślubem ustalacie termin w USC i składacie zapewnienie o braku przeszkód do zawarcia małżeństwa.
- W dniu ceremonii kierownik USC sprawdza tożsamość pary i świadków, a następnie przyjmuje oświadczenia o wstąpieniu w związek małżeński.
- Podpisy pod protokołem składają para, świadkowie i kierownik USC.
- Obrączki, muzyka i przemówienia mogą urozmaicić uroczystość, lecz nie zastępują formalnych oświadczeń.
- Ślub poza USC wymaga zgody na wskazane miejsce i spełnienia warunków dotyczących uroczystej formy oraz bezpieczeństwa.
Najpierw padają słowa urzędnika, potem oświadczenia
W sali ślubów uwagę przyciąga stół, przy którym stoi kierownik USC, oraz miejsca dla pary i świadków. Przed złożeniem oświadczeń urzędnik potwierdza tożsamość wszystkich wymaganych osób, dlatego dokumenty warto mieć pod ręką, zamiast szukać ich w ostatniej chwili.
Zwykle ceremonię otwiera krótkie wystąpienie kierownika USC. Później para składa oświadczenia o wstąpieniu w związek małżeński, a obecni podpisują protokół. To właśnie te oświadczenia i podpisy tworzą formalny rdzeń uroczystości; przemówienie czy muzyka są dodatkami, których szczegóły najlepiej uzgodnić z konkretnym urzędem.
Obrączki są częścią oprawy, a nie urzędowego protokołu
Wiele osób wyobraża sobie, że ceremonia cywilna sprowadza się do podpisania dokumentu. Prawo o aktach stanu cywilnego wymaga zachowania uroczystej formy: kierownik USC nosi łańcuch z wizerunkiem orła, a uczestnicy co do zasady stoją podczas składania oświadczeń. Wyjątek dotyczy osób, które ze względu na stan zdrowia lub podeszły wiek nie mogą przyjąć takiej pozycji.
Ustawa przewiduje też protokół podpisywany przez parę, świadków i kierownika USC. Obrączki, indywidualne przysięgi, dodatkowe przemówienie czy wybrany utwór mogą nadać spotkaniu osobisty charakter, ale ich przebieg ustalcie wcześniej z urzędem. Nie zakładałbym, że każdy USC zgodzi się na te same dodatki, bo organizacja ceremonii może się różnić.
Plener wymaga zgody urzędu i bezpiecznego planu
Ślub poza urzędem może odbyć się w miejscu, które pozwala zachować uroczysty charakter i bezpieczeństwo osób obecnych. Jak podaje gov.pl, o przyjęciu wskazanej lokalizacji decyduje kierownik USC; sam piękny widok nie wystarczy, jeśli warunki na miejscu nie pozwalają przeprowadzić ceremonii.
Przy planowaniu pleneru pomyślcie o krzesłach, miejscu dla urzędnika i świadków oraz osłonie przed deszczem lub ostrym słońcem. Jeśli zależy wam na wybranej dacie i lokalizacji, skontaktujcie się z USC obsługującym miejsce ceremonii, zanim zarezerwujecie resztę wydarzenia. Urzędową część można też oddzielić od późniejszego przyjęcia, co daje większą swobodę w wyborze jego stylu.
| Sytuacja | Co może z niej wynikać | Co zrobić |
|---|---|---|
| Wybrane miejsce nie zapewnia bezpiecznych warunków | Kierownik USC może odmówić przyjęcia oświadczeń w tej lokalizacji. | Uzgodnijcie inne miejsce lub poprawcie warunki i ponownie przedstawcie plan. |
| Chcecie ceremonii poza USC na własne życzenie | Gov.pl podaje dodatkową opłatę 1000 zł; opłata nie dotyczy wskazanych tam sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia albo pozbawienia wolności. | Zapytajcie urząd o wniosek, wymagania dla lokalizacji i sposób wniesienia opłaty. |
| Termin wypada przed upływem ustawowego miesiąca od złożenia zapewnienia | Co do zasady trzeba odczekać miesiąc, choć kierownik USC może zezwolić na skrócenie terminu z ważnych względów. | Złóżcie wniosek o skrócenie terminu i uzasadnijcie go w rozmowie z USC. |
| Kierownik USC odmawia udzielenia ślubu | Otrzymujecie pisemną odmowę, którą można przedstawić sądowi do oceny. | Gov.pl wskazuje 14 dni na złożenie wniosku do sądu właściwego dla siedziby USC. |
Mała ceremonia może mieć własny rytm
Po formalnej części nie musicie organizować dużego przyjęcia. Jedni zapraszają tylko świadków i najbliższych, inni spotykają się później na obiedzie albo przenoszą większą część świętowania w plener. Uważam, że kameralna oprawa dobrze działa wtedy, gdy odpowiada parze, a nie temu, co według otoczenia „wypada”.
Przy fotografowaniu dobrze zaplanować kilka spokojnych chwil: wejście do sali, złożenie oświadczeń, podpisy i gratulacje po ceremonii. W Olsztynie, Ełku, Giżycku, Mrągowie czy Kętrzynie układ sali i dostępne miejsce na zdjęcia zależą od konkretnego USC, więc ustalenie tego wcześniej ułatwia przebieg uroczystości. Najbardziej osobiste kadry często powstają tuż po formalnym „tak”, kiedy napięcie opada, a bliscy podchodzą z gratulacjami.
Gdy urząd odmawia, liczy się pisemne uzasadnienie
Odmowa może dotyczyć przeszkody do zawarcia małżeństwa albo wybranego miejsca ceremonii; to różne sytuacje i wymagają innej reakcji. Jeśli kierownik USC odmawia udzielenia ślubu, poproście o pismo i sprawdźcie wskazany w nim powód. Na wniosek do sądu macie 14 dni, zgodnie z informacją gov.pl.
Przy odmowie dotyczącej lokalizacji skupcie się na warunkach uroczystości i bezpieczeństwie: zaproponujcie inne miejsce albo usuńcie wskazane przez urząd przeszkody. Formalności mogą różnić się w zależności od sytuacji, dlatego przy wątpliwościach skonsultujcie się z USC lub prawnikiem. Ten tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej.
